مطالعه زمین شیمی ، سنگ نگاری و منشا مس در توالی های رسوبی نئوژن منطقه ساری یارقان ، جنوب ورزقان ، شمالغرب ایران
کد مقاله : 1071-CONF
نویسندگان
نورس حاجی پور *
دانشگاه آزاد اسلامی مرکز تبریز
چکیده مقاله
تحقیق حاضر با هدف تبیین مدل ژنتیکی و شناسایی پارامترهای کنترل‌کننده کانی‌زایی مس در محدوده «ساری یارقان» واقع در زون ساختاری البرز غربی-آذربایجان انجام شده است. هدف اصلی، تحلیل مکانیزم تمرکز مس در واحدهای رسوبی جوان و تمایز آن با الگوهای متداول منطقه است. فرآیند اکتشاف با بهره‌گیری از یک رویکرد تلفیقی، شامل پردازش داده‌های سنجش از دور (ASTER & Landsat 8) برای بارزسازی پهنه‌های دگرسانی هیدروترمال آغاز گردید. در فاز عملیاتی، تداوم سطحی و عمقی کانی‌زایی از طریق حفر ترانشه‌های اکتشافی سیستماتیک و عملیات حفاری مغزه‌گیری و پودری مورد ارزیابی قرار گرفت. همچنین جهت تثبیت یافته‌های پاراژنتیک و شناسایی دقیق فازهای کانیایی، آنالیزهای کانی‌شناسی (XRD) و شیمیایی بر روی نمونه‌های برداشت شده انجام شد. نتایج حاصل از بررسی ترانشه‌ها و داده‌های حفاری نشان داد که کانی‌زایی در ساری یارقان برخلاف الگوهای سنتی مس رسوبی (Red Bed) منطقه، انطباق کاملی با مدل «مس اگزوتیک» (Exotic Copper) دارد. این کانی‌زایی در ماتریکس واحد رسوبی کنگلومرای پلیوسن و تحت کنترل مستقیم سیستم‌های گسلی منطقه شکل گرفته است. کانی‌های ثانویه شامل مالاکیت، آزوریت و کریزوکولا به صورت بافت‌های پرکننده فضای خالی و جانشینی، نشان‌دهنده یک سیستم غنی‌سازی سوپرژن ناشی از شستشو و انتقال مس از یک سیستم پورفیری در بالادست است. این پژوهش با اثبات حضور مس اگزوتیک در واحد کنگلومرایی، افق‌های جدیدی را در اکتشاف کانسارهای مس پنهان در زون البرز غربی-آذربایجان می‌گشاید. انطباق دقیق رخنمون‌های مشاهده شده در ترانشه‌ها با پهنه‌های دگرسانی، کارایی تلفیق روش‌های دورسنجی و اکتشافات مستقیم میدانی را در شناسایی این تیپ از ذخایر به اثبات می‌رساند.
کلیدواژه ها
مس اگزوتیک، ساری یارقان، ترانشه‌برداری سیستماتیک، کانی‌های اکسیدی مس، کنگلومرای پلیوسن.
وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی